الا یا ایها الساقی ادر کاسا و ناولها
بر پایه نسخه خطی سال 801 دیوان حافظ
پیرایش و نگارش: سهیل قاسمی
شماره صفحه کتاب: 1
اَلا یا اَیّهَاالساقی! اَدِرْ کَأساً وَ ناوِلها
که عشق آسان نمود اوّل، ولی افتاد مُشکلها
بهبویِ نافهئی کآخر صبا ز آن طُرّه بُگشاید[1]
زِ تابِ زلفِ مشکیناش چه خون افتاد در دلها
بهمیْ سجّاده رنگین کُن گَرَت پیرِ مُغان گوید!
که سالِک بیخبر نَبوَد زِ راه و رسمِ مَنزِلها
مرا در مَنزلِ جانان چه امنِ عیْش؟ چون هر دَم[2]
جَرَس فریاد میدارد که: بَربَندید مَحمِلها
شبِ تاریک و بیمِ موْج و گردابی چنین هایل
کجا دانند حالِ ما سبُکبارانِ ساحلها
همهکارَم زِ خودکامی به بدنامی کشید آری! [3]
نهان کیْ مانَد آن رازی کاز آن سازند مَحفِلها
حضوری گر همیخواهی، از او غایِب مشوْ حافظ! [4]
مَتیٰما تَلْقَ مَن تَهْویٰ دَعِ الدّنیا وَ اَهْمِلها[5]
[1] «بهبویِ نافهئیِ کآخر صبا ز آن زلف بگشاید، / زِ تابِ جَعدِ مشکیناش چه خون افتاد در دلها». مصراع نخست در نسخه مخدوش است. از نسخههای دیگر نوشتم. در نسخههایی، این بیت چنین نیز آمده:
«بهبویِ نافهیِ زلفاش کاز او گیرد دل آرامی، / زِ تابِ آتشِ عشقاش چه خون افتاد در دلها»
[2] کاتب یا شخصی دیگر، بالایِ «امن»، «از» افزوده. «مرا در مَنزلِ جانان چه امن از عیْش چون هر دَم» هم میشد خواند.
[3] «همهکارَم زِ خودکامی به بدنامی کشید آخر». این برگ در تصویری که از نسخه 803 داشتم بسیار ناخوانا است. بهدشواری «آخر» خواندم. هرچند با قطعیت نمیتوانم بگویم.
[4] «مشو غایب از او حافظ»
[5] نسخه 803 نیز «متیٰما» نوشته بود. «مَتیٰ ما» هم میشد نوشت.
1 دیدگاه در “الا یا ایها الساقی ادر کاسا و ناولها”