بر لوح، نشان ِ بودنی ها، بوده ست

پیوسته قلم ز ِ نیک و بد فرسوده ست

در روز ِ ازل هر آن چه بایست، بِداد

غم خوردن و کوشیدن ِ ما، بیهوده ست!

 

چون روزی و عُمر بیش و کم نتوان کرد،

خود را به کم و بیش، دژَم نتوان کرد

کار ِ من و تو، چنان که رای ِ من و تو ست

از موم به دست ِ خویش هم نتوان کرد

 

افلاک که جُز غم نفزایند دگر،

ننهند به جا تا نربایند دِگر

نا آمده گان اگر بدانند که ما

از دَهر چه می کشیم، نایَند دگر!

 

ای آن که نتیجه ی چهار و هفتی

وَ ز هفت و چهار دائم اندر تَفتی

می خور که هزار باره بیش ات گفتم

باز آمدن ات نیست؛ چو رفتی، رفتی!

 

تا خاک ِ مرا به قالب آمیخته اند

بَس فتنه که از خاک برانگیخته اند

من بهتر از این نمی توانم بودن

ک از بوته مرا چنین برون ریخته اند.

«منسوب به خیام»

 

تا کِی زِ چراغ ِ مسجد و دود ِ کنشت؟

تا کِی زِ زیان ِ دوزخ و سود ِ بهشت؟

رو بر سر ِ لوح بین که استاد ِ قضا

اندر ازل آن چه بودنی بود، نوشت.

«منسوب به خیام»

 

ای دل! چو حقیقت ِ جهان، هست مجاز

چندین چه بَری خواری از این رنج ِ دراز؟

تن را به قضا سپار و با دَرد بساز

ک این رفته قلم ز ِ بهر ِ تو ناید باز

«منسوب به خیام»

 

در گوش ِ دل ام گفت فَلَک پنهانی:

حُکمی که قضا بُوَد، ز ِ من می دانی؟

در گردش ِ خود اگر مرا دست بُدی

خود را برهاندمی ز ِ سرگردانی

 

نیکی و بدی که در نهاد ِ بشر است،

شادی و غمی که در قضا و قَدَر است

با چرخ مکن حواله! ک اندر ره ِ عقل

چرخ از تو هزار بار بی چاره تر است.